Karty paliwowe przed Trybunałem. Czy wyrok TSUE namiesza na rynku?

7 czerwca
Prawo

Trybunał Sprawiedliwości UE wyrokiem z 15 maja udzielił interesującej odpowiedzi na pytanie prejudycjalne Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uznał, że udostępnienie kart paliwowych przez spółkę dominującą swoim spółkom zależnym, umożliwiające im zaopatrzenie w paliwo pojazdów, których transport zapewniają, może zostać uznane za usługę udzielenia kredytu zwolnioną z VAT-u.

W sprawie oznaczonej sygnaturą C‑235/18 Trybunał Sprawiedliwości UE na wniosek polskiego NSA miał rozstrzygnąć kluczową kwestię w sporze między austriacką spółką a warszawską skarbówką. Wszystkie wcześniejsze instancje odmawiały spółce zwrotu podatku VAT związanego z transakcjami nabycia paliwa z wykorzystaniem kart paliwowych. Polskie organy stały bowiem na stanowisku, że sporne transakcje stanowiły zwykłą dostawę towarów w postaci paliwa, a nie zwolnione z VAT-u usługi kredytowe, jak twierdziła spółka.

Trybunał w wyczerpująco uzasadnionym orzeczeniu udzielił polskiemu sądowi odpowiedzi. Uznał, że art. 135 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2006/112 należy interpretować w ten sposób, iż w okolicznościach takich jak w rozstrzyganym sporze udostępnienie kart paliwowych przez spółkę dominującą swoim spółkom zależnym, umożliwiające im zaopatrzenie w paliwo pojazdów, których transport zapewniają, może zostać uznane za usługę udzielenia kredytu zwolnioną z VAT-u.

Właściciel decyduje

Udostępnienie przez toczącą spór austriacką spółkę kart paliwowych spółkom zależnym, w tym polskiej, umożliwia im zaopatrzenie w paliwo na stacjach. Wystawiają one następnie bezpośrednio na rzecz Vega International faktury potwierdzające nabycie paliwa z VAT-em, który był przedmiotem wniosku o zwrot złożonego polskim organom podatkowym. W tych okolicznościach za konieczne Trybunał uznał ustalenie, czy w sprawie w postępowaniu głównym spółki paliwowe faktycznie przeniosły na Vega International lub na Vega Poland uprawnienie do dysponowania paliwem jak właściciel.

Z leasingiem podobnie

W uzasadnieniu przypomniano, że podobna kwestia była już przez Trybunał badana w odniesieniu do leasingu (C‑185/01, EU:C:2003:73). Zbadał on wtedy, czy w ramach umowy leasingu pojazdu samochodowego ma miejsce dostawa towarów w postaci paliwa przez spółki paliwowe na rzecz spółki leasingowej, jeżeli leasingobiorca tankuje swój pojazd w imieniu i na rzecz tej spółki, która następnie składa do krajowych organów podatkowych wniosek o zwrot VAT-u odprowadzonego od tego paliwa.

W wyroku tym Trybunał uznał, iż poza sporem pozostaje okoliczność, że leasingobiorca pojazdu jest uprawniony do rozporządzania paliwem jak właściciel. Dlaczego? Gdyż nabywa paliwo bezpośrednio na stacjach benzynowych, a leasingodawca nie ma prawa decydowania, jak oraz w jakim celu paliwo ma zostać zużyte.

Ponadto zdaniem Trybunału w takim wypadku dostawy zostały zrealizowane na koszt spółki leasingowej jedynie pozornie. Po pierwsze bowiem uiszczane na jej rzecz miesięczne płatności stanowiły jedynie zaliczki, a po drugie – rzeczywiste wykorzystanie ustalone na koniec roku obciążało leasingobiorcę pojazdu. W konsekwencji ponosił on całkowite koszty dostawy paliwa.

Trybunał wywnioskował z tego, że porozumienie w zakresie zarządzania paliwem podpisane między spółką leasingową a leasingobiorcą nie stanowi umowy o dostawę paliwa, lecz raczej umowę o finansowanie jego zakupu. Zdaniem TSUE spółka leasingowa nie nabywa bowiem paliwa w celu dokonania jego odsprzedaży leasingobiorcy pojazdu. To leasingobiorca nabywa paliwo, korzystając z pełnej swobody wyboru jego ilości oraz rodzaju, jak również momentu zakupu. Spółka leasingowa w rzeczywistości działa więc jako kredytodawca wobec leasingobiorcy.

Właściciel płaci

Trybunał stwierdził, że austriacka spółka wystawiająca karty paliwowe nie dysponuje jak właściciel paliwem, od zakupu którego domaga się zwrotu VAT-u. Paliwo to jest bowiem nabywane przez jej polską spółkę zależną bezpośrednio od dostawców i według jej wyłącznego uznania. Polska spółka decyduje zatem w szczególności o sposobach nabycia paliwa. Dlaczego? Bo może wybrać, na jakiej stacji spośród dostawców wskazanych przez wystawcę karty chce zatankować paliwo, korzystając z pełnej swobody wyboru jego ilości oraz jakości, jak również momentu zakupu i sposobu jego wykorzystania. Trybunał zwrócił też uwagę, że polska spółka ostatecznie ponosi także całość kosztów związanych z takim tankowaniem, ponieważ austriacka spółka refakturuje na nią paliwo z opłatą wynoszącą 2 proc.

W związku z powyższym w ocenie Trybunału nie można uznać, że w tej sprawie dostawa paliwa jest dokonywana na rzecz wystawcy karty i że ta spółka następnie odsprzedaje je polskiej spółce, dokonując z kolei dostawy paliwa na jej rzecz. Rola wystawcy karty ogranicza się do udostępnienia polskiej spółce zależnej, za pośrednictwem kart paliwowych, zwykłego instrumentu pozwalającego jej nabyć te paliwa. Jest to więc niejako rola pośrednika w nabyciu paliwa.

Wszyscy równi wobec śmierci i podatków

Trybunał rozwiał też wątpliwości co do tego, czy świadczenie usług kredytowych zwolnionych z VAT-u można przypisać spółce niebędącej instytucją finansową. Wskazał jednoznacznie, że decydujące znaczenie ma charakter usług, a nie status podmiotu je świadczącego. W przeciwnym razie naruszana byłaby jedna z podstawowych zasad wspólnego systemu VAT, czyli równe traktowanie podatników.

Trybunał uznał też, że stosując wobec polskiej spółki opłatę wynoszącą 2 proc. wystawca karty otrzymuje wynagrodzenie za usługę. Świadczy więc usługę finansową na rzecz polskiej spółki, finansując z góry zakup paliwa, a zatem działa w tym zakresie jak zwykła instytucja finansowa lub kredytowa.

Jednoznaczne stanowisko firm oferujących karty paliwowe

Jak do tego wyroku odniosły się firmy oferujące karty paliwowe? Ich stanowisko jest jednoznaczne. „Decyzja TSUE w sprawie Vega International Car Transport and Logistic Trading GmbH to orzeczenie w indywidualnym przypadku i jej znaczenie nie może być generalizowane. Model biznesowy DKV w odniesieniu do podatku VAT w żaden sposób nie jest dotknięty powyższymi rozstrzygnięciami. Nasi klienci mogą mieć stuprocentową pewność, że działając na terenie całej Europy uzyskają za pośrednictwem DKV zwrot podatku VAT od paliwa i innych produktów” – czytamy w oświadczeniu DKV.

Takie same stanowisko prezentuje E100. „Z pomocą E100 nadal możesz wygodnie odzyskiwać VAT za paliwo tankowane na terenie całej Unii Europejskiej. Orzeczenie TSUE odnośnie sprawy Vega International Car Transport and Logistic Trading GmbH ma charakter indywidualny i w żaden sposób nie dotyczy E100. Nasz model działania diametralnie różni się od opisanego schematu i orzeczenie interpretowane w mediach nie ma wpływu ani na nas, ani na naszych klientów” – czytamy w oświadczeniu.

Radosław Biernat
Prawo
Miej rękę na pulsie!
Najciekawsze informacje o branży TSL co tydzień na Twojej skrzynce e-mailowej
Wyrażam zgodę na przetwarzanie przez X Project sp. z o.o., moich danych osobowych w postaci adresu poczty elektronicznej w celu przesyłania mi informacji marketingowych. WIĘCEJ

Wyrażam zgodę na przetwarzanie przez X Project sp. z o.o., moich danych osobowych w postaci adresu poczty elektronicznej w celu przesyłania mi informacji marketingowych dotyczących produktów i usług oferowanych przez X Project sp. z o.o., za pomocą środków komunikacji elektronicznej, stosownie do treści przepisu art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną.

Szczegółowe zasady dotyczące przetwarzania danych osobowych i zgód marketingowych wyrażone są w klauzuli informacyjnej. Przed wyrażeniem zgód marketingowych prosimy o zapoznanie się z jej treścią.

Fleetguru informuje, że na swoich stronach www stosuje pliki cookies
zamknij